TBMM Genel Kurulu’nda, tasfiyesine karar verilen yatırım fonlarına ilişkin kanun teklifinin ilk 5 maddesi kabul edildi. Düzenlemeyle yatırımcılara 1 milyon TL’ye kadar ara ödeme yapılmasının önü açılırken, TEFAS’ta satış talimatı gerçekleşmediği için katılma payları bloke edilen yatırımcılar da tasfiye kapsamına alındı. Fonlardan hukuka aykırı şekilde çıkarılan varlıkların geri kazanılması ve sorumlulardan tahsil edilmesi de teklifin önemli başlıkları arasında yer aldı.
Türkiye Büyük Millet Meclisi (TBMM) Genel Kurulu’nda, Sermaye Piyasası Kurulunun (SPK) 17 Eylül 2026 tarihli kararlarıyla tasfiyesine hükmedilen yatırım fonlarını ilgilendiren kanun teklifinin görüşmeleri devam ediyor.
Tasfiyesine Karar Verilen Bazı Yatırım Fonları Hakkında Kanun Teklifi kapsamında ilk 5 madde kabul edildi.
Teklif, tasfiyesi henüz tamamlanmamış fonların varlıklarının nakde çevrilmesini, yatırımcıların haklarının belirlenmesini ve elde edilen kaynakların fon pay sahiplerine dağıtılmasını düzenliyor.
Düzenleme henüz tüm yasama aşamalarını tamamlamış değil. Bu nedenle kabul edilen maddeler, yatırımcılara ödemelerin başladığı anlamına gelmiyor.
Yatırımcılara 1 Milyon TL’ye Kadar Ara Ödeme
Kanun teklifinin en dikkat çekici hükümlerinden biri, tasfiye sürecinde yatırımcılara yapılabilecek ara ödemeler oldu.
Kabul edilen maddelere göre SPK tarafından belirlenecek fonlarda, yatırımcıların net yatırım tutarları dikkate alınarak 1 milyon TL’ye kadar ara ödeme yapılabilecek.
Net yatırım tutarı 1 milyon TL’nin altında olan yatırımcılar için bu tutar kadar, 1 milyon TL ve üzerinde olan yatırımcılar için ise en fazla 1 milyon TL ödeme öngörülüyor.
Ancak ödemeler otomatik veya koşulsuz olmayacak. Ara ödeme tutarı, yatırımcının endeksleme uygulanmadan hesaplanan net yatırım tutarını aşamayacak.
Ayrıca para piyasası niteliğindeki fonlar hariç olmak üzere, yapılacak ara ödeme yatırımcının hesabındaki fon katılma paylarının ilgili tarihte hesaplanan toplam değerinden yüksek olamayacak.
| Yatırımcının Net Yatırım Tutarı | Öngörülen Ara Ödeme Sınırı |
|---|---|
| 1 milyon TL’nin altında | Net yatırım tutarına kadar |
| 1 milyon TL ve üzerinde | En fazla 1 milyon TL |
Ödemeler, kanundaki diğer sınırlar, fonun nakit durumu ve SPK’nın belirleyeceği esaslar çerçevesinde yapılabilecek.
TEFAS’ta Bloke Edilen Fon Payları da Kapsama Alındı
Genel Kurulda kabul edilen önergeyle, Türkiye Elektronik Fon Alım Satım Platformu (TEFAS) üzerinden verilen ancak sonuçlandırılamayan bazı satış talimatlarına ilişkin belirsizliğin giderilmesi amaçlandı.
Buna göre 17 Eylül 2026 ve öncesinde TEFAS’a iletilen, ancak ilgili fonun temerrüdü veya katılma payı fiyatının açıklanmaması nedeniyle gerçekleştirilemeyen talimatlar kapsamındaki bloke katılma payları da tasfiye hükümlerine tabi olacak.
Bu durumdaki yatırımcılar, fon pay sahibi sıfatıyla tasfiye sürecine dahil edilecek.
Düzenleme, özellikle satış emri vermesine rağmen işlemi tamamlanmayan yatırımcıların haklarının belirlenmesi açısından önem taşıyor.
Fon pay sahipliği, tasfiye ile görevli kuruluşlar tarafından Merkezi Kayıt Kuruluşu (MKK) kayıtlarıyla karşılaştırılarak fon ve hesap bazında tespit edilecek.
Fonların Tasfiyesi SPK Denetiminde Yapılacak
Teklife göre tasfiye işlemleri, SPK’nın gözetim ve denetiminde, bu işle görevlendirilen kuruluşlar tarafından yürütülecek.
Kurul; fon varlıklarının tespit edilmesi, değerlenmesi, nakde çevrilmesi ve yatırımcılara dağıtılması konusunda usul ve esasları belirleyebilecek.
Fon varlıklarının borsadaki fiyatlarının gerçek ekonomik değeri yansıtmadığı veya tasfiyeyi geciktirdiği durumlarda farklı satış yöntemleri uygulanabilecek.
SPK’nın onayıyla bazı varlıkların Borsa İstanbul dışında satılması da mümkün olabilecek.
Tasfiye sürecinde elde edilen tutarlardan zorunlu giderler düşüldükten sonra kalan kaynaklar, yatırımcılara yapılacak ödemelerde kullanılacak.
Net Yatırım Tutarı Nasıl Hesaplanacak?
Teklifte yatırımcıların net yatırım tutarının belirlenmesine ilişkin ayrıntılı bir hesaplama yöntemi de yer alıyor.
Fon malvarlığından elde edilen dağıtılabilir nakdin, yatırımcıların tasfiye kararından önceki gün sonu itibarıyla hesaplanan toplam haklarını karşılamaya yetmemesi halinde özel hesaplama hükümleri uygulanacak.
Bu kapsamda yatırımcıların fonlara yaptığı nakit girişleri ve fonlardan aldığı nakit çıkışları dikkate alınacak.
Tutarların güncellenmesinde Türkiye İstatistik Kurumu tarafından açıklanan Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) ve Yurt İçi Üretici Fiyat Endeksi (Yİ-ÜFE) değişim oranlarının aritmetik ortalaması kullanılacak.
Hesaplamalar MKK tarafından gerçekleştirilecek.
Tasfiye sonunda yapılacak nihai ödemelerde ise yatırımcılara daha önce verilen ara ödemeler ve diğer hukuki yollarla sağlanan tahsilatlar mahsup edilecek.
Böylece aynı alacak için mükerrer ödeme yapılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Fonlardan Çıkarılan Varlıklar Geri Alınabilecek
Düzenlemenin bir diğer önemli bölümü, fon malvarlığından hukuka aykırı şekilde çıkarılan değerlerin geri kazanılmasına ilişkin hükümlerden oluşuyor.
Fonun gerçek ekonomik menfaatine hizmet etmeyen, karşılıksız veya muvazaalı işlemlerle üçüncü kişilere aktarılan para, sermaye piyasası araçları, mal ve haklar geri kazanım kapsamında değerlendirilebilecek.
Bu işlemlerden doğan zarar veya kayıptan öncelikle fonun kurucusu veya yöneticisi olan portföy yönetim şirketi sorumlu tutulacak.
Zararın bu şirketlerden tahsil edilememesi durumunda, SPK tarafından sorumluluğu belirlenen gerçek ve tüzel kişilere de başvurulabilecek.
Sorumluların görevlerinden ayrılmış olması, görev yaptıkları dönemdeki işlemlerden doğan sorumluluklarını ortadan kaldırmayacak.
SPK’nın bildirimleri üzerine Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu (TMSF), ilgili mevzuat kapsamında tahsil ve takip işlemlerini yürütebilecek.
Ödemelerde Küçük Yatırımcılara Öncelik Verilebilecek
Tasfiye edilen fonların nakde çevrilen varlıklarının bütün yatırımcıların alacaklarını karşılamaya yetmemesi ihtimali de düzenlemede ele alındı.
Böyle bir durumda SPK, mümkün olan en fazla sayıda yatırımcının ödeme alabilmesi amacıyla net yatırım tutarı en düşük yatırımcılardan başlanarak ödeme yapılmasına karar verebilecek.
Kurul ayrıca tüm yatırımcılar için belirli bir asgari ara ödeme tutarı belirleyebilecek.
Ancak bu uygulamalar da yatırımcıların hesaplanan hak ve alacak tutarlarını veya 1 milyon TL’lik ara ödeme üst sınırını aşamayacak.
TBMM’de 65 Yatırım Fonu Gündeme Geldi
Kanun teklifinin görüşmeleri sırasında siyasi parti temsilcileri, özellikle TEFAS’ta sonuçlandırılamayan satış talimatlarına ilişkin önerge hakkında sorular yöneltti ve eleştirilerde bulundu.
AK Parti Grup Başkanı Abdullah Güler, satış talimatı verilmiş olsa bile fonun temerrüde düşmesi veya fiyat oluşmaması nedeniyle işlemin tamamlanamadığı durumlar bulunduğunu belirtti.
Güler, düzenlemenin bu yatırımcıların hukuki statüsünü açıklığa kavuşturmayı amaçladığını ifade etti.
Görüşmeler sırasında 65 yatırım fonuna değinen Güler, öncelikle yatırımcılara 1 milyon TL’ye kadar ödeme yapılmasını, ardından fon varlıkları nakde çevrildikçe ödemelerin sürdürülmesini hedeflediklerini söyledi.
Güler ayrıca MKK kayıtlarının silindiğine yönelik iddiaları reddetti ve fonlarla ilgili yargı sürecinin devam ettiğini belirtti.
Kanun Teklifinde Son Durum Ne?
TBMM Genel Kurulu’nda teklifin ilk bölümündeki 5 madde kabul edildi.
Beşinci maddenin kabul edilmesinin ardından birleşime ara verildi. Aranın ardından komisyonun yerini almaması üzerine birleşim, saat 14.00’te yeniden toplanmak üzere kapatıldı.
Teklifin diğer maddelerinin görüşülmesi ve yasama sürecinin tamamlanması bekleniyor.
Düzenleme yasalaştığında, kapsam dahilindeki yatırım fonlarında pay sahipliğinin tespiti, varlıkların tasfiyesi, ara ödemeler ve hukuka aykırı işlemlerden doğan zararların geri kazanılması için özel bir hukuki çerçeve oluşturulmuş olacak.