Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanı Murat Kurum, 6 Şubat 2023 depremlerinin üçüncü yılında deprem bölgesindeki konut çalışmaları ve ödeme planına ilişkin dikkat çeken açıklamalarda bulundu. Bakan Kurum, afet konutlarının finansman modelini net sözlerle açıkladı:
“Faiz almayacağız. Altyapı bedellerini almayacağız. Arsa bedellerini almayacağız. İnşaat bedelinde yüzde 50 indirim yapacağız. Vatandaşımız yüzde 50 indirimli bedeli 2 yıl ödemesiz, 18 yıl faizsiz ödeyecek.”
Açıklama, deprem konutlarının geri ödeme koşullarına dair merak edilen sorulara netlik kazandırdı.
3 Bin 481 Şantiyede Çalışma
Depremden etkilenen 11 ilde yürütülen inşa sürecine değinen Kurum, toplam 3 bin 481 şantiyede çalışmaların sürdüğünü belirtti. Bölgedeki yeniden inşa sürecini “asrın inşası” olarak tanımlayan Kurum, afet konutlarının sosyal devlet anlayışıyla hayata geçirildiğini vurguladı.
Afet Konutlarında Önceki Ödeme Örnekleri
Bakan Kurum, geçmiş afetlerde uygulanan ödeme planlarını örnek göstererek yeni modelin benzer bir çerçevede olacağını söyledi.
| Afet | Aylık Taksit | Ödeme Süresi | Faiz |
|---|---|---|---|
| 2011 Van Depremi | 345 TL | 18 yıl | Faizsiz |
| 2020 Elazığ Depremi | 1.350 TL | 18 yıl | Faizsiz |
| 2020 Malatya Depremi | 3.500 TL | 18 yıl | Faizsiz |
| Giresun Sel Felaketi | 1.460 TL | 18 yıl | Faizsiz |
| 2020 İzmir Depremi | 1.620 TL | 18 yıl | Faizsiz |
Yeni deprem konutlarında da benzer şekilde faiz uygulanmayacağı ve uzun vadeli ödeme kolaylığı sağlanacağı ifade edildi.
Yeni Deprem Konutlarında Ödeme Modeli Nasıl Olacak?
Ödeme Planının Ana Hatları
-
Faiz uygulanmayacak
-
Altyapı bedeli alınmayacak
-
Arsa bedeli alınmayacak
-
İnşaat bedelinde %50 indirim yapılacak
-
2 yıl geri ödemesiz dönem olacak
-
18 yıl faizsiz taksit imkânı sağlanacak
Bu modelle birlikte vatandaşın ödeme yükünün minimize edilmesi hedefleniyor.
Kira Fiyatları Tartışması
Bakan Kurum, deprem bölgesindeki kira fiyatlarına ilişkin açıklamalarda da bulundu. Osmaniye ve Hatay’daki ilanlara atıfta bulunan Kurum, kira bedellerinin 5 bin liradan başladığını belirtti.
Örnek Verilen Kira Aralıkları
| İl | Kira Aralığı (TL) |
|---|---|
| Osmaniye | 5.000 – 10.000 |
| Hatay | 7.000 – 9.500 |
Kurum, konut teslimlerinin artmasıyla kira baskısının daha da azalacağını ifade etti.
Konteyner Kentlerde Son Durum
Deprem bölgesinde konteyner kentlerde kalan vatandaşlara zorlayıcı bir uygulama yapılmadığını belirten Kurum, ev teslimleri arttıkça doğal geçiş sürecinin hızlanacağını söyledi. Mayıs–Haziran döneminde konteyner yerleşimlerinin önemli ölçüde azalması bekleniyor.
Sosyal Devlet Vurgusu
Deprem konutları için açıklanan ödeme modeli, altyapı ve arsa bedelinin alınmaması ile birlikte ciddi bir kamu desteğini ortaya koyuyor. 2 yıl ödemesiz ve 18 yıl faizsiz model, özellikle dar gelirli depremzedeler için uzun vadeli bir finansman kolaylığı anlamına geliyor.
Yeni ödeme planının detaylarının önümüzdeki günlerde Cumhurbaşkanı tarafından kamuoyuyla paylaşılması bekleniyor.