Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), Ocak Ayı Fiyat Gelişmeleri Raporu’nu yayımladı. Rapora göre tüketici fiyatları ocakta %4,84 artarken, yıllık enflasyon 0,24 puan gerileyerek %30,65 oldu.
Yıllık enflasyon genel olarak düşüş eğilimini sürdürse de gıda, alkol-tütün ve altın gruplarında yükseliş dikkat çekti.
Aylık Artışta Gıda ve Hizmet Öne Çıktı
Ocak ayında aylık fiyat artışında en belirgin katkı gıda ve hizmet gruplarından geldi.
| Ana Grup | Aylık Değişim | Yıllık Enflasyon |
|---|---|---|
| Gıda ve Alkolsüz İçecekler | %6,59 | %31,69 |
| Hizmet | %7,39 | %40,23 |
| Temel Mallar | %0,51 | %17,45 |
| Enerji | %2,29 | %30,21 |
Gıda grubunda özellikle sebze ve et fiyatları, hizmet grubunda ise iş gücü maliyetleri ve geçmiş enflasyona endeksleme davranışı etkili oldu.
TÜFE Sepeti Değişti
Raporda dikkat çeken bir diğer gelişme ise TÜFE’de baz yılı ve tüketim sepeti sınıflamasının değiştirilmesi oldu.
-
Hizmetlerin ağırlığı 7,4 puan artarak %38,4’e çıktı
-
Malların payı %61,6’ya geriledi
-
B ve C çekirdek göstergelerin ağırlıkları sırasıyla 5,2 ve 4,5 puan arttı
Bu değişiklikle birlikte hizmet fiyatlarının enflasyon üzerindeki etkisi daha görünür hale geldi.
Hizmet Fiyatlarında Yüksek Artış
Hizmet grubunda aylık artış %7,39 oldu.
Alt kalemlerde öne çıkan artışlar:
| Alt Kalem | Aylık Artış |
|---|---|
| Sağlık | %18,12 |
| Finansal Hizmetler | %14,78 |
| Eğitim | %6,61 |
| Ulaştırma Hizmetleri | %8,05 |
| Hava Yolu Taşımacılığı | %36,9 |
| Lokanta-Otel | %5,86 |
| Kira | %5,26 |
Kira yıllık enflasyonu ise 5,06 puan gerileyerek %56,55’e indi.
Temel Mallar Ilımlı Seyretti
Temel mal grubu fiyatları ocakta %0,51 artarken, yıllık enflasyon %17,45 oldu.
-
Dayanıklı tüketim malları: %2,91 artış
-
Giyim ve ayakkabı: %4,83 düşüş
-
Diğer temel mallar: %2,40 artış
Otomobil, mobilya ve beyaz eşya fiyatları dikkat çeken kalemler arasında yer aldı.
Enerji ve Akaryakıt
Enerji fiyatları aylık bazda %2,29 arttı.
-
Şebeke suyu: %7,32
-
Elektrik: %3,04
-
Akaryakıt: %1,59
Ham petrol fiyatlarındaki gelişmeler ve vergi güncellemeleri fiyatlara sınırlı yansıdı.
Üretici Fiyatları (Yİ-ÜFE)
Yurt içi üretici fiyatları ocakta %2,67 artarken, yıllık ÜFE %27,17 oldu.
| Alt Grup | Aylık Değişim |
|---|---|
| Dayanıksız Mallar | %4,16 |
| Dayanıklı Mallar | %4,02 |
| Enerji | %-1,69 |
Altın fiyat etkisi içeren diğer mamul eşyalar ve metal cevherleri yüksek artış gösteren gruplar arasında yer aldı.
Enflasyonun Ana Eğilimi
TCMB göstergeleri, ocak ayında enflasyonun ana eğiliminde döneme özgü bir yükselişe işaret etti. Üç aylık ortalamalar bazında artış sınırlı kaldı.
Raporda ayrıca, maktu vergi güncellemelerinin geçmiş yıllara göre daha düşük oranda gerçekleşmesinin dezenflasyon sürecini desteklediği vurgulandı.