Türk Patent ve Marka Kurumu (TÜRKPATENT), 2026 yılı ücret tarifesinde değişikliğe gitti. Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe giren düzenlemeyle KOBİ niteliğindeki tüzel kişilerin ilk patent başvuruları için ücret 20,36 TL olarak belirlendi. Yapay zekâ alanındaki belirli başvurularda acil araştırma raporu düzenleme ücreti ise 4 bin 333,34 TL oldu. Yeni tarife, patent başvuru maliyetleri açısından özellikle küçük ve orta büyüklükteki işletmeleri ilgilendiriyor.
Türkiye’de patent başvurularına ilişkin ücretlendirme sisteminde yeni bir düzenleme yapıldı. Türk Patent ve Marka Kurumu tarafından uygulanan 2026 yılı ücret tarifesinde gerçekleştirilen değişiklik, Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi.
Düzenlemeyle yapay zekâ alanındaki bazı patent işlemleri ve belirli şartları karşılayan KOBİ’ler için diğer başvurulardan farklı ücretler uygulanması kararlaştırıldı.
Yeni tarifede özellikle KOBİ’lerin ilk patent başvurularına yönelik düşük başvuru ücreti dikkat çekti.
KOBİ’lerin İlk Patent Başvurusu 20,36 TL Olacak
TÜRKPATENT’in güncellenen tarifesine göre KOBİ işletme sınıfı ve KOBİ vasfı belgesine sahip tüzel kişilerin ilk patent başvurularında 20,36 TL ücret uygulanacak.
Bu düzenleme, gerekli belgelere sahip şirketlerin ilk patent başvurusunda yararlanabileceği özel bir ücretlendirme getiriyor.
Ancak 20,36 TL’lik tutar, patentin alınması ve korunması için gerekli bütün işlemlerin toplam maliyetini ifade etmiyor.
Patent sürecinde başvuru dışında araştırma, inceleme ve diğer işlemler için ayrıca ücretler söz konusu olabiliyor.
Dolayısıyla yeni düzenleme, şartları karşılayan KOBİ’lerin ilk başvuru aşamasındaki ücretini belirliyor.
Araştırma ve İnceleme Raporu Ücreti 1.079,17 TL
KOBİ’lere yönelik düzenleme yalnızca ilk patent başvuru ücretini kapsamıyor.
KOBİ işletme sınıfı ve KOBİ vasfı belgesine sahip tüzel kişilerin ilgili araştırma ve inceleme raporu düzenleme işlemleri için de özel ücret belirlendi.
Yeni tarifeye göre bu işlemler için açıklanan ücret 1.079,17 TL oldu.
Patent başvuru sürecinde araştırma raporu, başvurunun ilgili teknik alandaki mevcut bilgi ve belgeler karşısında değerlendirilmesinde önemli bir aşama oluşturuyor.
İnceleme raporu ise buluşun patent verilebilirlik koşulları açısından değerlendirilmesi sürecinde kullanılıyor.
Bu işlemlerin ücretlerinin özel tarifeyle belirlenmesi, uygunluk şartlarını karşılayan KOBİ’lerin patent başvuru süreçlerindeki maliyetlerini etkileyebilecek.
Yapay Zekâ Alanındaki Başvurulara Özel Ücret
Yeni ücret tarifesinde yapay zekâ alanındaki bazı başvurular için de farklı bir düzenlemeye gidildi.
Buna göre ilgili kapsama giren yapay zekâ başvurularında acil araştırma raporu düzenleme ücreti 4 bin 333,34 TL olarak uygulanacak.
Acil araştırma raporu, patent başvurusuna ilişkin araştırma işleminin özel bir süreç kapsamında yürütülmesiyle ilgili bir hizmet niteliği taşıyor.
Ancak düzenlemede yapay zekâ alanındaki bütün patent başvurularının otomatik olarak bu tarifeden yararlanacağı belirtilmiyor.
Bu nedenle başvuru sahiplerinin özel ücretin hangi işlem ve başvuru koşullarında geçerli olduğunu TÜRKPATENT’in güncel tarifesinden kontrol etmesi gerekiyor.
2026 Patent Başvuru Ücretleri Ne Kadar Oldu?
Yeni düzenlemede açıklanan özel ücretler şöyle:
| İşlem Türü | Yeni Ücret |
|---|---|
| KOBİ niteliğindeki tüzel kişilerin ilk patent başvurusu | 20,36 TL |
| Kapsama giren KOBİ’ler için araştırma raporu düzenleme | 1.079,17 TL |
| Kapsama giren KOBİ’ler için inceleme raporu düzenleme | 1.079,17 TL |
| Yapay zekâ alanındaki belirli başvurularda acil araştırma raporu | 4.333,34 TL |
Tablodaki ücretler, düzenlemede belirtilen özel başvuru ve işlem kategorilerine ilişkindir. Patent sürecindeki diğer ücretleri kapsamaz.
Hangi KOBİ’ler Yeni Ücretlerden Yararlanabilecek?
Düzenlemede KOBİ’lere yönelik özel tarifenin uygulanabilmesi için işletmenin belirli şartları taşıması öngörülüyor.
Buna göre işletmenin KOBİ sınıfında yer alan bir tüzel kişi olması ve KOBİ vasfını gösteren belgeye sahip bulunması gerekiyor.
İlk patent başvurusu için açıklanan 20,36 TL’lik özel ücret de bu koşullarla ilişkilendiriliyor.
Dolayısıyla her şirketin veya her patent başvurusunun aynı ücret üzerinden değerlendirileceği düşünülmemeli.
Başvuru yapacak işletmelerin tüzel kişilik durumlarını, KOBİ belgelerini ve başvurularının özel tarife kapsamına girip girmediğini kontrol etmeleri önem taşıyor.
Patent Başvuru Süreci Nasıl İşliyor?
Patent başvuruları, bir buluşun hukuki koruma altına alınması amacıyla yürütülen teknik ve idari işlemlerden oluşuyor.
Türkiye’de patent başvuruları TÜRKPATENT aracılığıyla gerçekleştiriliyor.
Başvuru sürecinde genel olarak buluşun teknik özelliklerinin açıklanması, gerekli başvuru belgelerinin hazırlanması ve ilgili ücretlerin ödenmesi gerekiyor.
Ardından başvurunun niteliğine göre araştırma ve inceleme aşamaları yürütülüyor.
Patent verilmesine ilişkin değerlendirmelerde buluşun yenilik, buluş basamağı ve sanayiye uygulanabilirlik gibi yasal koşulları karşılayıp karşılamadığı inceleniyor.
Yeni ücret tarifesi, patent verilmesi için gereken bu teknik ve hukuki koşulları ortadan kaldırmıyor.
KOBİ’ler İçin Patent Koruması Neden Önemli?
Patentler, teknoloji geliştiren ve yenilikçi ürünler ortaya koyan işletmelerin fikrî mülkiyet stratejilerinde önemli bir yere sahip.
Özellikle üretim, elektronik, makine, yazılım bağlantılı teknik buluşlar ve sanayi teknolojileri alanlarında faaliyet gösteren şirketler açısından patent koruması, geliştirilen buluşların hukuki haklarının belirlenmesine katkı sağlıyor.
KOBİ’lerin patent başvuru maliyetlerinin azaltılması, uygun koşulları taşıyan işletmelerin fikrî mülkiyet sistemine erişimini kolaylaştırabilecek bir uygulama olarak değerlendirilebilir.
Bununla birlikte patent başvurusunun kabul edilmesi, her buluşun patent alacağı anlamına gelmiyor.
Buluşun ilgili mevzuattaki patentlenebilirlik koşullarını karşılaması gerekiyor.
Yapay Zekâ ve Teknoloji Yatırımları Açısından Yeni Tarife
TÜRKPATENT’in ücret tarifesinde yapay zekâ alanındaki belirli başvurulara yer verilmesi, teknolojik gelişmelerle bağlantılı patent işlemlerinin de özel ücretlendirme kapsamında değerlendirildiğini gösteriyor.
Yapay zekâ uygulamaları; sanayi üretimi, otomasyon, sağlık teknolojileri, enerji sistemleri ve veri işleme gibi farklı alanlarda kullanılabiliyor.
Ancak yapay zekâ ile ilişkili her yazılım veya fikir, kendiliğinden patent korumasına uygun kabul edilmiyor.
Patent değerlendirmesinde başvurunun teknik niteliği ve ilgili hukuki şartlar belirleyici oluyor.
Bu nedenle teknoloji geliştiren şirketlerin patent başvurusu öncesinde buluşun kapsamını ve başvuru şartlarını dikkatle değerlendirmesi gerekiyor.
Yeni Patent Ücretleri Yürürlüğe Girdi
TÜRKPATENT’in 2026 yılı ücret tarifesinde yapılan değişiklik, Resmî Gazete’de yayımlanmasıyla yürürlüğe girdi.
Yeni düzenleme kapsamında KOBİ niteliğindeki tüzel kişilerin ilk patent başvurularına 20,36 TL, belirli araştırma ve inceleme raporu işlemlerine 1.079,17 TL ücret uygulanacak.
Yapay zekâ alanındaki belirli başvurular için acil araştırma raporu düzenleme ücreti ise 4.333,34 TL olarak belirlendi.
Düzenleme, özellikle patent başvurusu yapmayı planlayan KOBİ’ler ile yapay zekâ alanında teknik buluş geliştiren işletmelerin takip etmesi gereken yeni ücret koşullarını içeriyor.
Başvuru sahipleri güncel işlem koşullarını ve ücret tarifesini Türk Patent ve Marka Kurumunun resmî internet sitesinden inceleyebilir.