Milyonlarca çalışanı yakından ilgilendiren önemli bir düzenleme hayata geçirildi. e-Devlet’te yer alan SGK Tescil ve Hizmet Dökümü / İşyeri Ünvan Listesi belgesinde, çalışanların işten ayrılış nedenlerini gösteren çıkış kodları ve fesih gerekçeleri artık görüntülenmeyecek.
Bu değişiklikle birlikte, özellikle iş başvurularında adayların karşısına çıkan ve çoğu zaman yanlış anlaşılmalara neden olan bilgiler sistemden çıkarılmış oldu. Uygulamanın temel amacı, çalışanların kişisel verilerinin korunması ve çalışma hakkının güvence altına alınması olarak değerlendiriliyor.
Düzenlemenin Dayanağı: Danıştay Kararı
NTV’den Burak Taşçı’nın aktardığına göre düzenlemenin temelinde, Danıştay’ın 14 Ekim 2024 tarihli kararı bulunuyor.
Danıştay, özellikle SGK çıkış kodları arasında yer alan “Ahlak ve iyi niyet kurallarına aykırılık” gibi ifadelerin, tamamen işverenin tek taraflı beyanına dayandığını ve yargı sürecinden geçmemiş iddiaların resmi kayıtlarda yer almasının hukuka aykırı olduğuna hükmetti.
Mahkeme kararında şu iki temel ilke vurgulandı:
Çalışma hakkının korunması
Kişisel Verilerin Korunması Kanunu’na (KVKK) aykırılığın önlenmesi
Eskiden ve Şimdi: Sistem Nasıl Değişti?
| Bilgi Türü | Eski Uygulama | Yeni Uygulama |
|---|---|---|
| İşten ayrılış kodu | Hizmet dökümünde görünüyordu | Hizmet dökümünde artık görünmüyor |
| Fesih gerekçesi | Hizmet dökümünde yer alıyordu | Hizmet dökümünde kaldırıldı |
| Çalışanın kendi bilgileri | e-Devlet’ten görülebiliyordu | Görülmeye devam ediliyor |
| İşverenin talep ettiği hizmet dökümü | Tüm bilgiler görünüyordu | Çıkış kodu ve fesih gerekçesi görünmüyor |
| İşten ayrılış bildirgesi | Fesih gerekçesi görünüyordu | Görünmeye devam ediyor |
Kimler Bu Bilgileri Görebilecek?
Yeni uygulamayla birlikte erişim şu şekilde düzenlendi:
Çalışanlar:
e-Devlet üzerinden kendi işten ayrılış kodlarını ve fesih bilgilerini görmeye devam edebilecek.
İşverenler:
Çalışan tarafından sunulan SGK hizmet dökümünde artık bu bilgilere erişemeyecek.
İşten Ayrılış Bildirgesi:
Talep edilmesi hâlinde fesih gerekçesi bu belgede hâlâ görüntülenebilecek.
Çalışanlar Açısından Ne Değişti?
Bu düzenleme özellikle şu sorunları ortadan kaldırmayı hedefliyor:
Önceki işverenin tek taraflı iddiasının kariyeri etkilemesi, haksız yere “olumsuz” kodla damgalanma, iş görüşmelerinde ayrımcılık riski, kişisel verilerin kontrolsüz paylaşılması.
Artık adaylar, yeni iş başvurularında SGK hizmet dökümlerini verdiklerinde, geçmiş işten çıkış nedenleri üzerinden yargılanmayacak.
İşverenler Açısından Etkisi
İşverenler, adayın işten ayrılış sebebini doğrudan hizmet dökümünden göremeyecek. Bunun yerine:
Referans kontrolü, Mülakat süreci, İşten ayrılış bildirgesi (gerektiğinde) gibi yöntemlerle değerlendirme yapılacak.
Bu durum, işe alım süreçlerini daha objektif ve hukuki zemine uygun hâle getirecek.