Türkiye’de 2025 yılında faal girişim sayısı 4 milyon 16 bini aşarken, işletmelerin neredeyse yarısı hizmet sektöründe faaliyet gösterdi. TÜİK verilerine göre hizmet sektörü yüzde 48,4 ile girişim sayısında ve yüzde 41,2 ile istihdamda ilk sırada yer aldı. Ciroda ise yüzde 46,8’lik payla ticaret sektörü öne çıktı.
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2025 yılına ilişkin sanayi ve hizmet istatistiklerinin geçici sonuçlarını açıkladı. Veriler, Türkiye’deki ekonomik faaliyetlerin sektörel dağılımının yanı sıra işletmelerin istihdam, ciro ve üretim yapısına ilişkin önemli göstergeler ortaya koydu.
2025 yılında Türkiye’deki aktif girişim sayısı 4 milyon 16 bin 59 olarak gerçekleşti.
Faal girişimlerin yüzde 48,4’ü hizmet, yüzde 31,6’sı ticaret ve yüzde 12,4’ü sanayi sektöründe faaliyet gösterdi.
Her iki işletmeden yaklaşık biri hizmet sektöründe
Türkiye’deki girişimlerin sektörel dağılımında hizmet sektörü açık ara ilk sırada yer aldı.
Faal girişimlerin yüzde 48,4’ünün hizmet sektöründe bulunması, ülkedeki her iki işletmeden yaklaşık birinin bu alanda faaliyet gösterdiğini ortaya koydu.
Ticaret sektörü yüzde 31,6 ile ikinci sırada bulunurken sanayinin toplam girişimler içerisindeki payı yüzde 12,4 olarak gerçekleşti.
| Sektör | Faal girişimlerdeki pay |
|---|---|
| Hizmet | %48,4 |
| Ticaret | %31,6 |
| Sanayi | %12,4 |
İstihdamda da hizmet sektörü lider
Girişim sayısındaki ağırlığını istihdama da taşıyan hizmet sektörü, toplam istihdamın yüzde 41,2’sini oluşturdu.
Sanayi sektörünün istihdamdaki payı ise yüzde 26,1 olarak hesaplandı.
Türkiye genelinde istihdam edilen toplam kişi sayısı 20 milyon 122 bin 817 olarak kayıtlara geçti.
Bu rakamlar, hizmet sektörünün yalnızca işletme sayısı açısından değil, iş gücü piyasası bakımından da Türkiye ekonomisinin en önemli alanlarından biri olduğunu gösterdi.
Ciroda ticaret sektörü öne çıktı
Girişim ve istihdam sayısında hizmet sektörü lider olurken, ciro tarafında tablo değişti.
Ticaret sektörü toplam cironun yüzde 46,8’ini oluşturarak ilk sıraya yerleşti.
Sanayi sektörünün cirodaki payı yüzde 28,5 olurken hizmet sektörünün payı yüzde 17,8 seviyesinde gerçekleşti.
Böylece girişimlerin yaklaşık yarısını bünyesinde barındıran hizmet sektörünün cirodaki payının, ticaret ve sanayinin altında kaldığı görüldü.
Türkiye’deki işletmeler 124,8 trilyon TL ciro yaptı
TÜİK’in geçici sonuçlarına göre 2025 yılında girişimlerin toplam cirosu 124 trilyon 816 milyar TL olarak gerçekleşti.
Aynı dönemde üretim değeri 71 trilyon 351 milyar TL’ye ulaşırken, faktör maliyetiyle katma değer 22 trilyon 201 milyar TL olarak hesaplandı.
Mal ve hizmetlerin toplam satın alışları ise 108 trilyon 507 milyar TL olarak kaydedildi.
2025’in temel göstergeleri
| Gösterge | 2025 |
|---|---|
| Aktif girişim sayısı | 4.016.059 |
| Toplam istihdam | 20.122.817 kişi |
| Ciro | 124,816 trilyon TL |
| Üretim değeri | 71,351 trilyon TL |
| Faktör maliyetiyle katma değer | 22,201 trilyon TL |
| Mal ve hizmet satın alışları | 108,507 trilyon TL |
En yüksek üretim değeri imalat sektöründe
Sektörlerin üretim değerlerine bakıldığında imalat sanayisinin açık ara önde olduğu görüldü.
2025 yılında imalat sektöründeki üretim değeri 27 trilyon 886 milyar TL olarak gerçekleşti.
İmalatı 9 trilyon 134 milyar TL ile ticaret ve 7 trilyon 976 milyar TL ile inşaat takip etti.
Ulaştırma ve depolama sektörünün üretim değeri 6 trilyon 801 milyar TL olurken, elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme üretimi ve dağıtımında 4 trilyon 422 milyar TL’lik üretim değerine ulaşıldı.
| Faaliyet alanı | Üretim değeri |
|---|---|
| İmalat | 27,886 trilyon TL |
| Ticaret | 9,134 trilyon TL |
| İnşaat | 7,976 trilyon TL |
| Ulaştırma ve depolama | 6,801 trilyon TL |
| Elektrik, gaz, buhar ve iklimlendirme | 4,422 trilyon TL |
Küçük işletmeler istihdamda önemli paya sahip
TÜİK verileri işletmelerin büyüklüklerine göre ekonomik yapıdaki ağırlıklarını da ortaya koydu.
1-9 çalışanı bulunan girişimler toplam istihdamın yüzde 36,4’ünü sağlayarak ilk sırada yer aldı.
250 ve üzeri çalışanı bulunan büyük işletmelerin istihdamdaki payı yüzde 27 olurken, 10-49 çalışanlı işletmeler yüzde 19,6 ve 50-249 çalışanlı işletmeler yüzde 17 pay aldı.
Ciro tarafında ise büyük ölçekli şirketlerin ağırlığı daha belirgin oldu.
Büyük şirketler cironun yüzde 34,3’ünü oluşturdu
250 ve üzeri çalışanı bulunan girişimler toplam cironun yüzde 34,3’ünü gerçekleştirdi.
Buna karşılık 1-9 çalışanı bulunan küçük girişimlerin cirodaki payı yüzde 25,8 oldu.
10-49 çalışanlı işletmeler toplam cironun yüzde 19,8’ini, 50-249 çalışanlı işletmeler ise yüzde 20,1’ini oluşturdu.
Bu veriler, küçük işletmelerin Türkiye’nin istihdam yapısındaki güçlü konumuna karşılık büyük işletmelerin ciro üretiminde daha yüksek paya sahip olduğunu ortaya koydu.
İmalat sanayisinin yüzde 54,4’ü düşük teknoloji faaliyetlerinde
TÜİK verilerinin dikkat çeken başlıklarından biri de imalat sanayisinin teknoloji düzeyi oldu.
İmalat sanayisinde faaliyet gösteren girişimlerin yüzde 54,4’ü düşük teknoloji faaliyetlerinde yer aldı.
Düşük teknoloji grubundaki girişimler imalat sanayisi istihdamının yüzde 47,9’unu oluştururken, cironun yüzde 35,8’ini gerçekleştirdi.
Bu tablo, Türkiye’nin imalat sanayisinde teknoloji yoğunluğunun artırılması ve daha yüksek katma değer üreten faaliyetlerin geliştirilmesinin önemini koruduğunu gösteriyor.
Kesin sonuçlar aralık ayında açıklanacak
TÜİK tarafından açıklanan 2025 yılı sanayi ve hizmet istatistikleri geçici sonuçlardan oluşuyor.
Kurum, 2009-2024 dönemine ilişkin bazı geriye dönük serilerle birlikte 2025 yılı kesin sonuçlarını aralık ayında yayımlayacak.
Açıklanan geçici veriler ise Türkiye ekonomisinde hizmet sektörünün girişim ve istihdam açısından, ticaretin ciro açısından, imalat sanayisinin ise üretim değeri bakımından öne çıktığını gösteriyor.