Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), Ağustos 2026 dönemine ilişkin dış ticaret endekslerini açıkladı. İhracat birim değer endeksi yıllık yüzde 8,5 artarken ithalat birim değer endeksi yüzde 13,7 yükseldi. Aynı dönemde ihracat miktar endeksi yüzde 0,4, ithalat miktar endeksi ise yüzde 2,8 geriledi. İthalat birim değerlerinin daha hızlı artmasıyla Türkiye’nin dış ticaret haddi 4,3 puan azalarak 90 seviyesine düştü.
Türkiye’nin dış ticaretindeki fiyat ve miktar değişimlerini ortaya koyan Ağustos 2026 verileri, ithalat ve ihracat arasındaki fiyat dengesinde dikkat çekici bir gelişmeye işaret etti.
TÜİK tarafından açıklanan verilere göre, hem ihracat hem de ithalat birim değerlerinde yıllık artış yaşanırken dış ticarete konu olan ürünlerin miktar endekslerinde gerileme kaydedildi.
Özellikle enerji, ham madde ve imalat sanayisi ürünlerindeki fiyat hareketleri, dış ticaret endekslerinin sektörel dağılımında öne çıktı.
Ağustos 2026 Dış Ticaret Endekslerinde Son Durum
TÜİK’in açıkladığı verilere göre dış ticaret endekslerinde yıllık değişimler şöyle gerçekleşti:
| Gösterge | Ağustos 2026 Yıllık Değişim |
|---|---|
| İhracat birim değer endeksi | %8,5 artış |
| İthalat birim değer endeksi | %13,7 artış |
| İhracat miktar endeksi | %0,4 azalış |
| İthalat miktar endeksi | %2,8 azalış |
| Dış ticaret haddi | 90 |
| Dış ticaret haddindeki değişim | 4,3 puan azalış |
Veriler, ithal edilen ürünlerin birim değerindeki yükselişin ihraç edilen ürünlerin birim değerindeki artışı geride bıraktığını ortaya koydu.
Bu gelişme, Türkiye’nin dış ticaret koşullarının geçen yılın aynı ayına kıyasla daha az avantajlı hale geldiğini gösterdi.
İhracat Birim Değer Endeksi Yüzde 8,5 Arttı
Ağustos 2026’da ihracat birim değer endeksi, geçen yılın aynı ayına göre yüzde 8,5 yükseldi.
İhracat birim değerlerindeki artış, ürün gruplarına göre farklılık gösterdi.
| Ürün Grubu | Yıllık Değişim |
|---|---|
| Gıda, içecek ve tütün | %7,4 artış |
| Ham maddeler (yakıt hariç) | %10,9 artış |
| Yakıtlar | %47,1 artış |
| İmalat sanayisi (gıda, içecek ve tütün hariç) | %5,1 artış |
İhracat birim değer endeksinde en yüksek artış yüzde 47,1 ile yakıt grubunda gerçekleşti.
Yakıt hariç ham maddelerde yüzde 10,9’luk artış kaydedilirken imalat sanayisinde birim değerler yüzde 5,1 yükseldi.
Gıda, içecek ve tütün grubundaki artış ise yüzde 7,4 olarak hesaplandı.
İthalat Birim Değer Endeksi Yüzde 13,7 Yükseldi
İthalat birim değer endeksi, Ağustos 2026’da geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 13,7 arttı.
İthalat tarafındaki fiyat artışı, ihracat birim değer endeksindeki yükselişin üzerinde gerçekleşti.
| Ürün Grubu | Yıllık Değişim |
|---|---|
| Gıda, içecek ve tütün | %4,2 azalış |
| Ham maddeler (yakıt hariç) | %12,5 artış |
| Yakıtlar | %35,9 artış |
| İmalat sanayisi (gıda, içecek ve tütün hariç) | %7,5 artış |
İthalat birim değerlerinde en yüksek artış yüzde 35,9 ile yakıt grubunda görüldü.
Yakıt hariç ham maddelerde yüzde 12,5, imalat sanayisinde ise yüzde 7,5 yükseliş kaydedildi.
Gıda, içecek ve tütün grubunda ise ithalat birim değer endeksi yüzde 4,2 azaldı.
İthalat fiyatlarındaki artış, özellikle ithal ham madde ve enerji kullanan üretim sektörleri açısından önem taşıyor.
İhracat Miktar Endeksi Yüzde 0,4 Geriledi
TÜİK verilerine göre ihracat miktar endeksi, ağustosta geçen yılın aynı ayına kıyasla yüzde 0,4 azaldı.
Ürün grupları incelendiğinde ham madde ihracat miktarında artış yaşanırken yakıt ve imalat sanayisi gruplarında düşüş görüldü.
| Ürün Grubu | İhracat Miktarındaki Değişim |
|---|---|
| Gıda, içecek ve tütün | %1,9 artış |
| Ham maddeler (yakıt hariç) | %19,3 artış |
| Yakıtlar | %20 azalış |
| İmalat sanayisi (gıda, içecek ve tütün hariç) | %4,5 azalış |
Ham madde ihracat miktarı yüzde 19,3 artarken yakıt ihracat miktarı yüzde 20 geriledi.
İmalat sanayisi ihracat miktarındaki yüzde 4,5’lik düşüş de dış ticaret verilerinde dikkat çeken gelişmeler arasında yer aldı.
İthalat Miktar Endeksi Yüzde 2,8 Azaldı
Ağustos 2026’da ithalat miktar endeksi yıllık bazda yüzde 2,8 geriledi.
Ancak ithalat miktarındaki değişim ürün gruplarına göre farklılık gösterdi.
| Ürün Grubu | İthalat Miktarındaki Değişim |
|---|---|
| Gıda, içecek ve tütün | %36,2 artış |
| Ham maddeler (yakıt hariç) | %8,3 artış |
| Yakıtlar | %1,6 azalış |
| İmalat sanayisi (gıda, içecek ve tütün hariç) | %0,5 azalış |
İthalat miktarında en yüksek artış yüzde 36,2 ile gıda, içecek ve tütün grubunda gerçekleşti.
Yakıt hariç ham maddelerde ithalat miktarı yüzde 8,3 artarken yakıtlarda yüzde 1,6, imalat sanayisinde ise yüzde 0,5 azalış kaydedildi.
Mevsim Etkilerinden Arındırılmış İhracat Miktarı Arttı
TÜİK’in mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış verilerine göre ihracat miktar endeksi, temmuz ayında 143,6 seviyesindeyken ağustosta yüzde 1 artarak 145’e yükseldi.
Aynı dönemde ithalat miktar endeksi ise 114,6’dan 111,7’ye gerileyerek yüzde 2,5 azaldı.
| Gösterge | Temmuz 2026 | Ağustos 2026 | Aylık Değişim |
|---|---|---|---|
| İhracat miktar endeksi | 143,6 | 145,0 | %1 artış |
| İthalat miktar endeksi | 114,6 | 111,7 | %2,5 azalış |
Bu veriler, ihracat miktar endeksinin yıllık bazda gerilemesine rağmen bir önceki aya göre mevsim ve takvim etkilerinden arındırılmış olarak yükseldiğini gösterdi.
Takvim Etkisinden Arındırılmış Yıllık Veriler
Takvim etkilerinden arındırılmış seride ise hem ihracat hem de ithalat miktar endeksleri geçen yılın aynı ayına göre azaldı.
| Gösterge | Ağustos 2025 | Ağustos 2026 | Yıllık Değişim |
|---|---|---|---|
| İhracat miktar endeksi | 141,1 | 140,5 | %0,4 azalış |
| İthalat miktar endeksi | 109,6 | 106,5 | %2,8 azalış |
Dış Ticaret Haddi 94,3’ten 90’a Geriledi
Ağustos ayı dış ticaret verilerinin en dikkat çekici sonuçlarından biri dış ticaret haddindeki düşüş oldu.
İhracat birim değer endeksinin ithalat birim değer endeksine bölünmesiyle hesaplanan dış ticaret haddi, Ağustos 2025’te 94,3 seviyesindeydi.
Ağustos 2026’da ise 4,3 puanlık düşüşle 90 seviyesine geriledi.
| Dönem | Dış Ticaret Haddi |
|---|---|
| Ağustos 2025 | 94,3 |
| Ağustos 2026 | 90,0 |
| Yıllık değişim | -4,3 puan |
Dış ticaret haddinin düşmesi, Türkiye’nin ithal ettiği ürünlerin birim değerinin ihraç ettiği ürünlere kıyasla daha hızlı arttığını gösteriyor.
Bu durum, aynı miktarda ihracat karşılığında satın alınabilecek ithal ürün miktarı açısından daha olumsuz bir fiyat ilişkisine işaret ediyor.
Ancak dış ticaret haddindeki gerileme, tek başına dış ticaret açığının büyüdüğü anlamına gelmiyor. Dış ticaret dengesinin değerlendirilmesinde ihracat ve ithalatın toplam parasal değerlerinin de dikkate alınması gerekiyor.
İthalat Fiyatlarındaki Artış Sanayi ve İnşaat Sektörünü Nasıl Etkileyebilir?
Türkiye’de sanayi ve inşaat sektörlerinde kullanılan bazı ham maddeler, ara malları, enerji ürünleri ve ekipmanlar ithalat yoluyla temin ediliyor.
Bu nedenle ithalat birim değerlerindeki yükseliş, ithal girdilere bağımlı işletmelerin maliyetlerini etkileyebiliyor.
Özellikle enerji ve ham madde fiyatlarındaki değişimler, üretim maliyetleri üzerinden birçok sektöre yansıyabiliyor.
İnşaat sektöründe kullanılan bazı metal ürünleri, makine ve ekipmanlar ile enerji girdilerinin maliyetleri de uluslararası piyasalardaki fiyat hareketlerinden etkilenebiliyor.
Bununla birlikte ithalat birim değer endeksindeki artışın bütün ürünlerin fiyatlarına aynı oranda yansıyacağı söylenemez.
Döviz kuru, stok maliyetleri, tedarik sözleşmeleri ve yurt içi üretim koşulları, işletmelerin maliyet yapısında belirleyici rol oynuyor.
Türkiye’nin Dış Ticaretinde Fiyat ve Miktar Dengesi Değişiyor
TÜİK’in Ağustos 2026 dış ticaret endeksleri, Türkiye’nin dış ticaretinde fiyat ve miktar göstergelerinin farklı yönlerde hareket ettiğini ortaya koydu.
İhracat ve ithalat birim değerlerinde artış yaşanırken her iki tarafta da miktar endeksleri yıllık bazda geriledi.
İthalat birim değerindeki yüzde 13,7’lik artışın, ihracat birim değerindeki yüzde 8,5’lik yükselişi aşması dış ticaret haddinin 90 seviyesine düşmesinde etkili oldu.
Önümüzdeki dönemde enerji fiyatları, uluslararası ham madde piyasaları ve dış ticaret miktarındaki gelişmeler, Türkiye’nin dış ticaret koşullarının seyri açısından yakından takip edilecek.