Asgari ücret zammının netleşmesiyle birlikte, apartman ve sitelerde her yıl yeniden alevlenen aidat artışı tartışmaları bu yıl farklı bir boyut kazanıyor. Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı, keyfi ve fahiş aidat artışlarını önlemek için kapsamlı bir yasal düzenleme hazırladı.
Son yıllarda bazı sitelerde aidatların bir konutun aylık kira bedeline yaklaşması, hem ev sahipleri hem de kiracılar arasında ciddi tepkilere yol açmıştı. Yeni düzenleme ile aidat artışlarının enflasyonun üzerinde yapılmasının önüne geçilmesi hedefleniyor.
Site yönetimlerine sıkı denetim geliyor
Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği Bakanlığı tarafından hazırlanan Tesis Yönetim Kanunu taslağı, site ve apartman yönetimlerinde şeffaflık ve denetim dönemini başlatmayı amaçlıyor. Taslakla birlikte, herhangi bir sisteme bağlı olmadan yapılan aidat artışlarının sınırlandırılması ve kat maliklerinin haklarının korunması hedefleniyor.
Düzenlemenin Meclis gündemine taşındığı süreçte, Bakan Murat Kurum, “Site Yönetim Yasası’yla herkesin şikâyet ettiği haksız ve keyfi aidat artışlarını tamamen durduracağız. Site yönetim sektörünü 7/24 esasına göre takip edecek, her yönetimi yılda en az bir kez denetleyeceğiz” açıklamasında bulundu.
Türkiye Kentsel Tesis Yönetim Derneği Başkanı Suat Sandalcı da, hazırlanan taslakla birlikte enflasyonun üzerinde yapılan aidat zamlarının önüne geçileceğini, düzenlemenin ocak–şubat aylarındaki genel kurul dönemlerinden önce yasalaşmasının beklendiğini ifade etti.
Yeni düzenlemede neler olacak?
Hazırlanan taslağa göre;
-
Site ve apartman yönetimi yapan tüm firmalar bakanlıktan yetki belgesi almak zorunda olacak
-
Yapılan tüm harcamalar kayıt altına alınacak ve kat maliklerinin erişimine açılacak
-
Siteler ve toplu konut alanları yılda en az bir kez denetlenecek
-
Şikâyet halinde yönetimler doğrudan Bakanlık tarafından denetlenebilecek
-
Yüksek ve haksız aidat artışlarına yaptırım uygulanacak
-
Kapsamlı bakım ve onarım işleri için işletme projesi hazırlanması zorunlu olacak
-
Aidat artışları enflasyon oranı ile sınırlandırılacak
Aidatları düşürmenin 5 temel yolu
Site yönetimi alanında faaliyet gösteren Gürevin Site Yönetimi’nin sahibi Ömer Gürevin, aidatların kontrol altına alınabilmesi için dikkat edilmesi gereken noktaları şöyle sıraladı:
-
Personel giderleri: Çalışan sayısı, tesisin gerçek ihtiyacına göre belirlenmeli
-
Bakım ve servis anlaşmaları: Taşeron sözleşmeleri düzenli olarak gözden geçirilmeli
-
Sarf malzeme kontrolü: Piyasa araştırması yapılarak maliyetler düşürülmeli
-
Enerji verimliliği: Elektrik ve su tüketimi yakından izlenmeli
-
Bütçe disiplini: Harcamalar sıkı bütçe planlamasıyla yönetilmeli
Aidat artışına itiraz süresi 1 ay
Gayrimenkul Hukuku Uzmanı Avukat Ali Güvenç Kiraz, kat maliklerinin aidat artışlarına karşı yasal haklarını hatırlattı. Kiraz, genel kurulda belirlenen aidatlara itiraz eden kat maliklerinin, itirazlarını mutlaka toplantı tutanağına yazdırmaları gerektiğini vurguladı.
Kiraz’a göre;
-
Genel kurula katılan kat maliklerinin 1 ay içinde dava açma hakkı bulunuyor
-
Toplantıya katılmayan kat maliklerinin ise kararı öğrendikleri tarihten itibaren 1 ay, her hâlükârda genel kuruldan itibaren 6 ay içinde dava açmaları gerekiyor
-
Genel kurulda oy çokluğuyla onaylanan bütçelere sonradan itiraz edilmesi çoğu durumda mümkün olmuyor
Kat malikleri nelere dikkat etmeli?
Kat malikleri; yönetici seçimi, bütçe, bakım-onarım ve hizmet alımlarına ilişkin tüm kararların genel kurulda alındığını bilmeli. Hiçbir yönetim, genel kurul onayı olmadan aidat artışı yapamaz.
Ayrıca kat malikleri;
-
Zorunlu olmayan lüks harcamalara
-
Piyasa araştırması yapılmadan alınan hizmetlere
-
Fahiş bedelli sözleşmelere
itiraz etme hakkına sahip bulunuyor.