Türkiye İstatistik Kurumu’nun 30 Temmuz’da açıkladığı temmuz verisine göre ekonomik güven endeksi hazirandaki 98,9 seviyesinden yüzde 0,9 artışla 99,8’e yükseldi. Endeks son beş ayın en yüksek düzeyine yaklaşırken 100 eşik değerinin hemen altında kaldı. Genel görünümde iyileşme var; ancak alt sektörler ticari gayrimenkul talebi açısından farklı sinyaller üretiyor.
Tüketici güveni yüzde 2,2 artışla 89,8’e, hizmet sektörü güveni yüzde 1,4 yükselişle 112,0’a çıktı. İnşaat güven endeksi yüzde 0,6 artarak 83,5 oldu. Buna karşılık reel kesim güveni yüzde 0,8 gerileyerek 101,2’ye, perakende ticaret güveni yüzde 1,6 düşüşle 111,0’a indi. Böylece genel endeksteki yükseliş, bütün sektörlere yayılan eş zamanlı bir iyimserlikten değil; tüketici ve hizmet tarafındaki artıştan kaynaklandı.
İnşaat güvenindeki sınırlı artış, yeni iş alma ve mevcut siparişlere ilişkin beklentilerde toparlanma işareti verebilir; ancak 83,5 seviyesi sektörün hâlâ temkinli olduğunu gösteriyor. Finansman maliyetleri, satış hızı ve maliyet baskısı proje geliştiricileri açısından belirleyici olmaya devam ediyor. Güven endeksindeki aylık değişim tek başına ruhsat, üretim veya satış artışı anlamına gelmiyor.
Perakende güvenindeki düşüş ise mağaza kiralamaları ve AVM ciroları bakımından daha dikkatli okunmalı. Endeks seviyesi 100’ün üzerinde kalsa da aylık gerileme, işletmelerin satış beklentilerinde ivme kaybına işaret ediyor. Perakende taşınmazlarında kira artışı ile kiracı cirosu arasındaki denge, doluluk kadar önemli hale geliyor.
Ekonomik güvenin 100 eşiğine yaklaşması genel risk algısında iyileşmeye işaret ederken, ticari gayrimenkulde segment ayrımını güçlendiriyor. Hizmet, inşaat ve perakende alt endekslerinin izleyen aylardaki yönü; ofis kullanımı, mağaza talebi ve proje iştahındaki değişimin kalıcı olup olmadığını gösterecek.
Ticari gayrimenkul etkisi
Gelişme, fiyatlama ve değerleme koşullarını; imar kesinliği, işletme talebi, altyapı erişimi, nakit akışı veya kamu arzı üzerinden etkiliyor. Etkinin yönü, açıklanan sonraki uygulama ve gerçekleşme verileriyle netleşecek.