Türkiye’de son yıllarda meydana gelen büyük depremler, konut satın alma alışkanlıklarını önemli ölçüde değiştirdi. Artık ev almayı planlayan vatandaşlar yalnızca fiyat, konum ve mimari özelliklere değil, yapının deprem güvenliği, zemin yapısı ve mühendislik standartlarına da büyük önem veriyor. Uzmanlar, güvenli yapı anlayışının gayrimenkul sektörünün en önemli kriterlerinden biri haline geldiğine dikkat çekiyor.
Depremler konut tercihlerini nasıl değiştirdi?
Yaşanan büyük depremlerin ardından konut alıcıları ve yatırımcıların öncelikleri önemli ölçüde değişti. Gayrimenkul sektöründe artık sadece merkezi lokasyon veya yatırım getirisi değil, binanın deprem yönetmeliklerine uygunluğu da satın alma kararlarında belirleyici rol oynuyor.
Uzmanlara göre özellikle yeni nesil konut projelerinde deprem dayanıklılığına ilişkin belgeler, zemin etüt raporları ve bağımsız yapı denetim süreçleri yatırımcıların ilk incelediği kriterler arasında yer alıyor.
Türkiye’deki yapı stokunda risk devam ediyor mu?
Uzmanların paylaştığı verilere göre Türkiye’deki binaların yaklaşık yüzde 60’ı 2000 yılı öncesinde inşa edildi.
Bu yapıların önemli bir bölümünün güncel deprem yönetmeliklerinden önce yapılmış olması, güvenli konut ihtiyacını her geçen gün daha da artırıyor. Ayrıca yıl boyunca farklı bölgelerde meydana gelen küçük ve orta büyüklükteki depremler de yapı güvenliği konusunun sürekli gündemde kalmasına neden oluyor.
Depreme dayanıklı konutlara talep ne kadar arttı?
Sektör araştırmaları, deprem güvenliği ön plana çıkarılan projelere yönelik talebin belirgin şekilde yükseldiğini ortaya koyuyor.
Verilere göre depreme dayanıklılık özellikleriyle öne çıkan konut projelerinde talep yüzde 25 ila yüzde 40 arasında artış gösterebiliyor.
Bunun yanında kapsamlı zemin etüdü, gelişmiş mühendislik çözümleri ve bağımsız yapı denetimi bulunan projeler benzer segmentteki konutlara göre ortalama yüzde 15 ila yüzde 20 daha yüksek fiyatlarla alıcı bulabiliyor.
Ayrıca güvenli yapı standartlarına sahip projelerde satış süreçlerinin yüzde 30’a kadar daha kısa sürede tamamlandığı belirtiliyor.
Deprem güvenliği sigorta maliyetlerini de etkiliyor mu?
Depreme dayanıklı yapıların sağladığı avantaj yalnızca satış değeriyle sınırlı kalmıyor.
Uzmanlara göre güncel yönetmeliklere uygun inşa edilen ve güçlendirme çalışmaları tamamlanan binalarda deprem sigortası primlerinde yüzde 10 ila yüzde 25 arasında avantaj sağlanabiliyor.
Bu durum özellikle uzun vadeli yatırım yapmayı planlayan alıcılar açısından önemli bir ekonomik avantaj oluşturuyor.
Uzmanlar güvenli yapı konusunda ne söylüyor?
Medar İnşaat Yönetim Kurulu Başkanı Mehmet Konuralp Yılmaz, gayrimenkul sektöründe güvenlik odaklı yeni bir dönemin başladığını belirtti.
Yılmaz, Türkiye’deki eski yapı stokunun yüksek olmasının güvenli konut ihtiyacını artırdığını ifade ederek, geliştirdikleri projelerde yalnızca mevcut deprem yönetmeliklerine değil, ileri mühendislik çözümlerine ve güncel deprem performans standartlarına da öncelik verdiklerini söyledi.
Bu yaklaşımın hem yaşam güvenliğini artırdığını hem de yatırımın uzun vadeli değerini koruduğunu vurguladı.
Gayrimenkul sektöründe yeni dönem nasıl şekillenecek?
Uzmanlar önümüzdeki yıllarda bina kimlik sistemleri, dijital yapı pasaportları ve deprem dayanıklılık puanlarının gayrimenkul sektöründe standart değerlendirme kriterleri haline geleceğini öngörüyor.
Bu uygulamaların hem alıcıların daha bilinçli karar vermesine katkı sağlayacağı hem de sektörün daha şeffaf ve güvenilir bir yapıya kavuşmasını destekleyeceği ifade ediliyor.
Güvenli konut neden artık yatırımın en önemli kriteri?
Gayrimenkul sektöründe yaşanan dönüşüm, güvenli yapı kavramının artık yalnızca tercih edilen bir özellik olmaktan çıktığını gösteriyor.
Depreme dayanıklı konutlar, hem can güvenliğini sağlaması hem de uzun vadede yatırım değerini koruması nedeniyle alıcıların ilk önceliği haline gelirken, uzmanlar gelecekte konut piyasasında rekabetin büyük ölçüde yapı güvenliği üzerinden şekilleneceğini değerlendiriyor.