Türkiye ile Suudi Arabistan arasında enerji alanında stratejik iş birliğini güçlendiren önemli bir adım atıldı. İki ülke arasında yapılan hükümetlerarası anlaşma kapsamında Sivas ve Karaman Taşeli bölgelerinde kurulacak toplam 2 bin megavat kapasiteli güneş enerjisi santrali için yatırım ve elektrik alım anlaşmaları imzalandı.
Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, projelerin temelinin 2026 içinde atılacağını, santrallerin 2028 başında ticari üretime geçeceğini açıkladı.
Projenin Temel Özellikleri
| Başlık | Detay |
|---|---|
| Toplam yatırım | 2 milyar dolar |
| Toplam kurulu güç | 2000 MW |
| Lokasyon | Sivas ve Karaman Taşeli |
| Ticari başlangıç | 2028 |
| Hane karşılığı üretim | 2,1 milyon |
| Yerlilik oranı | En az %50 |
Projenin hem enerji arz güvenliğini artırması hem de Türkiye’nin yenilenebilir enerji hedeflerine katkı sağlaması bekleniyor.
Elektrik Alım Fiyatları Açıklandı
Anlaşmaya göre iki santral için sabit fiyatlı uzun vadeli elektrik alım garantisi verilecek:
| Proje | Alım Fiyatı |
|---|---|
| Sivas GES | 2,35 euro/sent kWh |
| Taşeli GES | 1,99 euro/sent kWh |
Taşeli projesi için belirlenen fiyat, Türkiye’de bugüne kadar oluşan en düşük sabit alım fiyatlarından biri olarak dikkat çekiyor.
Bu fiyatlar 25 yıl boyunca sabit kalacak, toplam alım süresi ise 30 yıl olacak.
İlk 5 Yıl Teşvik Mekanizması
Projelerde ilk 5 yıl için özel teşvik uygulanacak. Bu modelde yatırımcı, elektriği serbest piyasaya satmak yerine ortalama piyasa fiyatının altında belirlenen:
4,75 euro/sent kWh
seviyesinden satış yapabilecek. Bu sistem, yatırımcı için gelir öngörülebilirliği sağlarken kamu için maliyet kontrolü sunuyor.
2035 Hedefi: 120 Bin MW Yenilenebilir Güç
Bakan Bayraktar, Türkiye’nin son 23 yılda yenilenebilir enerji alanında büyük ilerleme kaydettiğini belirterek güneş ve rüzgâr kurulu gücünün sıfıra yakın seviyeden 40 bin megavatın üzerine çıktığını söyledi.
Türkiye’nin stratejik hedefi ise:
-
2035’te güneş + rüzgâr toplam kurulu gücü → 120 bin MW
Bu hedefe ulaşmak için her yıl 8–10 bin megavat yeni kapasite kurulması planlanıyor. Ayrıca yılda en az 2 bin megavatlık YEKA ihalesi düzenlenmeye devam edilecek.
Stratejik İş Birliği Boyutu
Suudi Arabistan’ın Türkiye’de toplam 5 bin megavatlık yenilenebilir enerji yatırımı yapması planlanıyor. Sivas ve Taşeli projeleri bu programın ilk fazını oluşturuyor.
| Faz | Kapasite |
|---|---|
| İlk faz | 2000 MW |
| İkinci faz | 3000 MW |
İkinci faz projelerin Antalya’da düzenlenecek uluslararası iklim zirvesi sırasında imzalanması hedefleniyor.
Ekonomik ve Sanayi Etkisi
Projelerin yalnızca enerji üretimi değil, sanayi politikası açısından da önemli sonuçlar doğurması bekleniyor. Çünkü projelerde en az yüzde 50 yerlilik şartı bulunuyor. Bu şart:
-
Yerli panel üretimini artıracak
-
Elektrik ekipmanı sanayisini büyütecek
-
Tedarik zincirini güçlendirecek
-
İstihdam yaratacak
Uzmanlara göre bu model, yenilenebilir enerji yatırımlarını aynı zamanda sanayi politikası aracı haline getiriyor.
Uluslararası Yatırımcı İlgisi Artıyor
ACWA yöneticileri anlaşmanın Türkiye’nin temiz enerji lideri olma hedefini desteklediğini belirtti. Programın ayrıca Türkiye’nin:
-
2030’a kadar karbon emisyonunu %41 azaltma
-
2053 net sıfır hedefi
-
2035 yenilenebilir kapasite hedefi
gibi stratejik hedeflerine katkı sağlayacağı vurgulandı.
Enerji Politikası Açısından Önemi
Enerji analistlerine göre proje üç açıdan kritik:
-
Ucuz elektrik üretimi sağlayacak
-
Dış enerji bağımlılığını azaltacak
-
Türkiye’yi bölgesel enerji yatırım merkezi haline getirecek
Bu nedenle anlaşma yalnızca bir enerji yatırımı değil, aynı zamanda jeoekonomik iş birliği hamlesi olarak değerlendiriliyor.