Taksicilik sektöründe kayıt dışılıkla mücadele ve belge düzeninin güçlendirilmesi amacıyla önemli bir düzenleme hayata geçiriliyor. Gelir İdaresi Başkanlığı (GİB) tarafından hazırlanan tebliğ taslağına göre, taksilerde taksimetreyle entegre çalışan ve Bakanlık onaylı “taksi mali cihazı” kullanımı zorunlu hale geliyor.
Yeni sistemle birlikte taksimetreler, mali cihazdan bağımsız çalışamayacak. Ücret bilgisi, taksimetreden otomatik olarak cihaza aktarılacak ve manuel tutar girişi yapılamayacak.
Amaç: kayıt dışılık ve nakitsiz ödeme
GİB’in sektörden gelen görüşler doğrultusunda hazırladığı taslağın temel hedefleri arasında kayıtlı ekonominin güçlendirilmesi, belge düzenine uyumun artırılması ve kartla ödeme imkanlarının yaygınlaştırılması yer alıyor.
Bu kapsamda, taksimetre kullanma zorunluluğu bulunan tüm taksilerde, mevcut taksimetrelerle bağlantılı çalışan “taksi mali cihazı” kullanılması mecburi olacak.
Tarihler netleşti
Tebliğ taslağına göre, halihazırda faaliyette olan taksicilerin 1 Temmuz tarihine kadar Hazine ve Maliye Bakanlığı tarafından onaylanmış taksi mali cihazlarını kullanmaya başlaması gerekecek.
Yeni mükellefiyet tesis edilmesi veya taksimetrenin değiştirilmesi halinde ise, işe başlama ya da değişiklik tarihini izleyen en geç 30 gün içinde onaylı cihazın kullanıma alınması zorunlu olacak. Eğer bu süre içinde fiilen yolcu taşımacılığına başlanacaksa, cihaz yolcu taşımacılığına geçmeden önce devreye sokulacak.
Tebliğin yürürlük tarihi ile Bakanlık tarafından verilen ilk onay tarihi arasında, yeni plaka tahsisiyle faaliyete başlayan taksiciler için ise zorunluluk 1 Ocak 2027 itibarıyla başlayacak.
Banka kartı ödemesi şart
Cihazı kullanmaya başlayan mükellefler, zorunluluk tarihini izleyen 15 gün içinde en az bir banka veya ödeme hizmet sağlayıcısı ile üye iş yeri sözleşmesi imzalayacak. Böylece, taksilerde banka kartı ile ödeme taleplerinin kabul edilmesi zorunlu hale gelecek.
Teknik denetim TÜBİTAK ve TSE’den
Taksi mali cihazları ve bu cihazlarla bağlantılı çalışacak taksimetrelerin teknik incelemeleri, GİB’in belirleyeceği esaslar çerçevesinde TÜBİTAK ve TSE tarafından gerçekleştirilecek.
Cihazlar iki farklı şekilde tanımlanacak:
-
Fiş düzenleyebilen taksi mali cihazları
-
E-belge düzenleyebilen taksi mali cihazları
Sistem nasıl çalışacak?
Yeni uygulamada taksimetre açıldığı anda taksi mali cihazında da işlem otomatik olarak başlayacak. Ücret hesaplaması tamamlandığında, taksi mali cihazından fiş veya e-belge düzenlenmeden taksimetrenin yeniden kullanılması mümkün olmayacak.
Aynı şekilde, taksi mali cihazı da taksimetreden bağımsız çalışamayacak. Cihaza elle tutar girilmesi yasak olacak; ücret bilgisi yalnızca taksimetreden otomatik olarak aktarılacak.
Bu sistemle birlikte taksi taşımacılığında hem şeffaflığın hem de denetimin önemli ölçüde artması bekleniyor.